Τι μπορούμε να δώσουμε να φάνε τα σκουλήκια στη φάρμα σκουληκιών μας;

Τα σκουλήκια κομποστοποίησης δεν είναι δύσκολα: δέχονται μεγάλη ποικιλία βιοαποδομήσιμων απορριμμάτων. Ορισμένες τροφές όμως ευνοούν τη δουλειά τους, ενώ άλλες μπορεί να διαταράξουν την ισορροπία του περιβάλλοντος, να επιβραδύνουν την αποσύνθεση ή να προκαλέσουν άσχημες οσμές. Δείτε πώς να τα ταΐζετε σωστά.

Ο βασικός κανόνας

Πριν ρίξετε ένα απόρριμμα στη φάρμα σκουληκιών σας, κάντε δύο ερωτήσεις: είναι βιοαποδομήσιμο — θα αποσυντίθετο φυσικά αν το αφήνατε στη φύση; — και είναι φυτικής προέλευσης; Αν και οι δύο απαντήσεις είναι ναι, πιθανότατα μπορεί να ανακυκλωθεί από τα σκουλήκια σας. Οι σημαντικές εξαιρέσεις: τα εσπεριδοειδή και τα κρεμμύδια, που πρέπει πάντως να περιορίζονται. Γενικά, όσο πιο ποικίλη είναι η τροφή, τόσο καλύτερη είναι η υγεία του οικοσυστήματος της φάρμας σκουληκιών σας και η ποιότητα του βερμικομπόστ που παίρνετε.

Ένα βασικό σημείο που πρέπει να κατανοήσετε: τα σκουλήκια κομποστοποίησης τρώνε μόνο υλικό που έχει ήδη αρχίσει να αποσυντίθεται, ποτέ φρέσκα και ζωντανά φυτά. Σε αντίθεση με έναν γυμνοσάλιαγκα, που επιτίθεται απευθείας στα φύλλα ή στους καρπούς που βρίσκονται ακόμη στα φυτά του λαχανόκηπού σας, ένα σκουλήκι κομποστοποίησης χρειάζεται οι μικροοργανισμοί να έχουν ήδη ξεκινήσει τη δουλειά τους για να μπορέσει να τραφεί. Γι' αυτό ακριβώς συνιστάται να αφήνετε τα απορρίμματά σας να μαραθούν ελαφρώς για μερικές ημέρες πριν τα προσθέσετε: τα σκουλήκια θα τα χωνέψουν ακόμη καλύτερα.

Τι λατρεύουν τα σκουλήκια: τα αζωτούχα απορρίμματα

Χωρίς περιορισμό

• Τα περισσότερα φρούτα και λαχανικά, μαζί με τις φλούδες — τα σκουλήκια λατρεύουν τη ζάχαρη· το καλοκαίρι, θάψτε τα κάτω από τα υπόλοιπα απορρίμματα για να μην προσελκύετε πολλά μυγάκια.
• Χτυπημένα, παραγινωμένα, ακόμη και σάπια ή μουχλιασμένα φρούτα και λαχανικά — είναι μάλιστα ακόμη καλύτερα: η αποσύνθεση έχει ήδη ξεκινήσει, ακριβώς αυτό που αναζητούν τα σκουλήκια σας (εξηγούμε αναλυτικά τον ρόλο της μούχλας και των άλλων χρήσιμων οργανισμών στον οδηγό μας Η ζωή μέσα σε μια φάρμα σκουληκιών).
• Δημητριακά, αλεύρι (σιτάρι, καλαμπόκι, ρύζι, βρώμη...) — πασπαλίστε τα σε λεπτή στρώση και όχι σε παχύ σωρό, για να αποφύγετε κάθε κίνδυνο ζύμωσης και αύξησης της θερμοκρασίας· αποφύγετε αντίθετα τα αλεύρια από ξηρούς καρπούς (αμύγδαλο, φουντούκι...), που είναι πιο λιπαρά.
• Κατακάθι καφέ, μαζί με το φίλτρο ή την κάψουλα από χαρτί — τα σκουλήκια τρώνε τόσο το κατακάθι όσο και την κάψουλα· αποφύγετε όμως τις κάψουλες αλουμινίου, που δεν τις χωνεύουν ;).
• Φακελάκια τσαγιού — τα σκουλήκια χωνεύουν το φακελάκι, το κορδονάκι και την ετικέτα· απλώς αφαιρέστε τον μεταλλικό συνδετήρα, αν το φακελάκι έχει.
• Πέταλα λουλουδιών, μαραμένα λουλούδια — αποφύγετε ωστόσο τα κλαδιά και τους μίσχους τριανταφυλλιάς, που αργούν πολύ να αποσυντεθούν.

Με μέτρο, σε μικρή ποσότητα

Δεν είναι οι αγαπημένες τροφές των σκουληκιών, αλλά μπορείτε να τους τις δίνετε σε λογική ποσότητα.

• Ψωμί, κρουτόν, κόρες πίτσας — σε μικρή ποσότητα, λόγω της μαγιάς: όσο βρίσκει υγρασία και ζέστη, συνεχίζει να ζυμώνει, κάτι που μπορεί να προκαλέσει μια μικρή τοπική αύξηση της θερμοκρασίας και να προσελκύσει περισσότερα μυγάκια. Τα κομμάτια ξερού ψωμιού που μένουν στο τέλος του γεύματος είναι μια καλή μορφή για να τους τα δίνετε.
• Σκέτο ρύζι, σκέτα ζυμαρικά (χωρίς λάδι ή καρυκεύματα, περισσεύματα από το μαγείρεμα).
• Τρίχες και μαλλιά — αργούν λίγο περισσότερο να αποσυντεθούν.

Η συμβουλή του Willy

Κόψτε τα απορρίμματά σας σε μικρά κομμάτια: όσο μεγαλύτερη είναι η επιφάνεια επαφής με τα βακτήρια, τόσο πιο γρήγορα γίνονται η αποσύνθεση και στη συνέχεια η μετατροπή σε κομπόστ.

Ένα σημείο που συχνά ξεχνιέται: τα σκουλήκια δεν έχουν δόντια. Γι' αυτό είναι σημαντικό να κόβετε τα απορρίμματα σε μικρά κομμάτια, περίπου 4 έως 5 cm, ιδίως εκείνα που αποσυντίθενται πιο δύσκολα, όπως η φλούδα του πεπονιού. Αντίθετα, ορισμένα απορρίμματα, όπως η φλούδα της μπανάνας, αποσυντίθενται τόσο γρήγορα που δεν χρειάζεται να τα κόψετε πριν τα προσθέσετε. Τα σκουλήκια αναπληρώνουν εν μέρει την έλλειψη δοντιών χάρη στα θρυμματισμένα τσόφλια αυγών: μόλις καταποθούν, τα μικρά θραύσματά τους παίζουν τον ρόλο δοντιών στο στομάχι του σκουληκιού, επιτρέποντάς του να κόβει και να αλέθει την ύλη από μέσα.

Ο ρυθμιστής οξύτητας

Η ρύθμιση της οξύτητας της φάρμας σκουληκιών σας μία φορά την εβδομάδα είναι μία από τις πιο σημαντικές κινήσεις για την υγεία των σκουληκιών σας. Το υπόστρωμά σας τείνει φυσικά να οξινίζεται: ορισμένα απορρίμματα, όπως οι ντομάτες, ζυμώνουν και οξινίζουν το περιβάλλον καθώς αποσυντίθενται. Τα σκουλήκια όμως προτιμούν να ζουν σε ουδέτερο pH, μεταξύ 7 και 8 — χωρίς τακτική ρύθμιση, μπορεί να πέσει έως και στο 4 ή 5, ένα επίπεδο που τα σκουλήκια αντέχουν δύσκολα.

• Θρυμματισμένα τσόφλια αυγών — αν τα θρυμματίζετε απλώς με το χέρι, υπολογίστε το αντίστοιχο τριών αυγών την εβδομάδα στον ενεργό δίσκο. Αν τα κάνετε σκόνη (θρυμματιστής, μπλέντερ, μύλος καφέ ή γουδί), αρκεί μία κουταλιά της σούπας την εβδομάδα: όσο πιο ψιλά είναι αλεσμένα, τόσο πιο γρήγορα δρουν στην οξύτητα, γιατί τα σκουλήκια δεν τα τρώνε — τα τσόφλια είναι αυτά που διαλύονται σε επαφή με το περιβάλλον, όχι το αντίστροφο.
• RegulaWorm — το 100 % φυσικό μείγμα μας με ασβέστη, που δρα σε 5 λεπτά. Μια καλή εναλλακτική αν είστε vegan ή δεν τρώτε αυγά: υπολογίστε μία κουταλιά της σούπας την εβδομάδα.

Το ξέρατε;

Αν βρίσκετε κομμάτια τσοφλιών αυγών που δεν έχουν διαλυθεί στο βερμικομπόστ, αυτό δεν είναι ελάττωμα: είναι μάλιστα καλό σημάδι, ότι το περιβάλλον δεν είναι όξινο.

Τα ανθρακούχα υλικά, απαραίτητος ρυθμιστής υγρασίας

Πέρα από τα απορρίμματα της κουζίνας, είναι σημαντικό να προσθέτετε τακτικά ανθρακούχα υλικά: προσφέρουν τον άνθρακα που χρειάζονται τα βακτήρια για να αναπτυχθούν, ρυθμίζουν την υγρασία απορροφώντας μέρος του νερού που απελευθερώνουν τα οργανικά απορρίμματα και παρέχουν χρήσιμες ίνες στα σκουλήκια. Υπολογίστε 50 % ανθρακούχο υλικό στο σύνολο όσων προσθέτετε, σε μικρά κομμάτια 3 έως 4 cm.

• Λευκό χαρτί, χάρτινα σακουλάκια, σακούλες kraft — αν είναι τυπωμένα, προτιμήστε τα μαύρα μελάνια· αποφύγετε αντίθετα τα διαφημιστικά φυλλάδια, τα περιοδικά και άλλα έντυπα με βαριά μελάνια ή πλαστικοποιημένο βερνίκι, καθώς και τις ολοσέλιδες φωτογραφίες που τυπώνετε στο σπίτι.
• Καφέ ή λευκό χαρτόνι — αυγοθήκες (ακόμη και χρωματιστές, πρόκειται για μελάνι κατάλληλο για τρόφιμα), ρολά χαρτιού υγείας και χαρτιού κουζίνας ή δέματα με ελαφριά εκτύπωση, όπως αυτά της Cdiscount ή της Amazon: η κόλλα του χαρτονιού είναι φυτικής προέλευσης, ακίνδυνη για τα σκουλήκια.
• Χαρτί κουζίνας και χαρτομάντιλα — με την προϋπόθεση ότι δεν είναι λερωμένα με λιπαρά ή συνθετικά προϊόντα· ακόμη κι αν τα έχετε χρησιμοποιήσει όταν είστε κρυωμένοι, δεν υπάρχει πρόβλημα, αφού το πέρασμα από το έντερο του σκουληκιού μειώνει σημαντικά (πάνω από 90 %) τα βακτήρια που μπορεί να περιέχουν.
• Άχυρο και σανός.
• Ροκανίδια και πριονίδι από ακατέργαστο ξύλο — αποφύγετε τα ρητινώδη είδη (έλατο, πεύκο, κέδρο) όταν είναι φρέσκα ή πλούσια σε χυμό: τα αρωματικά έλαιά τους μπορεί να ερεθίσουν τα σκουλήκια· προτιμήστε μη ρητινώδες, καλά στεγνωμένο ξύλο.
• Φυτική άμμος για μικρά κατοικίδια ή γάτες — απλώς βεβαιωθείτε ότι δεν περιέχει χημικό απορροφητή οσμών.
• Νεκρά και ξερά φύλλα.
• Ίνα καρύδας, χαλάκι κάνναβης — πρόκειται για την ίδια αρχή με το χαλάκι ύγρανσης που παρουσιάζουμε στον οδηγό μας Πώς να ξεκινήσετε τη φάρμα σκουληκιών σας: όταν φθαρεί, μπορεί μάλιστα να θρυμματιστεί και να μετρηθεί ως ανθρακούχο υλικό.
• Έτοιμο ανθρακούχο υπόστρωμα — το έτοιμο μείγμα μας, πρακτικό αν δεν έχετε χρόνο ή ανθρακούχο υλικό διαθέσιμο.

Τι είναι καλύτερο να αποφεύγετε

Φρούτα και λαχανικά

• Κουκούτσια — δεν αποσυντίθενται. Τα κουκούτσια μήλων, τα κουκουτσάκια και οι μικροί σπόροι δεν έχουν αυτό το πρόβλημα: σε ένα τόσο πλούσιο βερμικομπόστ φυτρώνουν εύκολα και τα νεαρά βλαστάρια τους καταβροχθίζονται στη συνέχεια από τα σκουλήκια με το επόμενο εβδομαδιαίο ανακάτεμα.
• Φλούδες πατάτας — η τοξικότητά τους οφείλεται στη σολανίνη, ένα γλυκοαλκαλοειδές συγκεντρωμένο στη φλούδα, η περιεκτικότητα του οποίου ποικίλλει ανάλογα με την ποικιλία, την έκθεση στο φως και το στάδιο βλάστησης του κονδύλου. Κάντε μια δοκιμή με μία ή δύο φλούδες: αν είναι ακόμη άθικτες μετά από περίπου δέκα ημέρες, τα σκουλήκια σας δεν τις θέλουν· αν έχουν εξαφανιστεί, μπορείτε να συνεχίσετε να τους τις δίνετε χωρίς πρόβλημα.
• Χοντρή φλούδα και κουκούτσι αβοκάντο — αποσυντίθενται πολύ αργά, εκτός αν τα θρυμματίσετε πολύ ψιλά.
• Κρεμμύδι, σκόρδο, εσαλότ, φύλλα και μίσχοι ραβέντι, σπόροι κολοκύθας και κολοκυθιού — ανθελμινθικές ιδιότητες που ενοχλούν τα σκουλήκια.
• Εσπεριδοειδή (λεμόνι, πορτοκάλι, μανταρίνι, γκρέιπφρουτ...) — οξινίζουν το περιβάλλον.
• Ανανάς — οξινίζει το περιβάλλον καθώς ζυμώνει.
• Ξηροί καρποί (καρύδια, φουντούκια, αμύγδαλα, φιστίκια αράπικα, κάσιους, φιστίκια, πεκάν...) καθώς και τα κελύφη και η φλουδίτσα τους — αποσυντίθενται πολύ αργά, εκτός αν τα αλέσετε στο μπλέντερ.
• Μανιτάρια, πράσο — να αποφεύγονται κυρίως τους πρώτους μήνες, μέχρι να εγκατασταθεί καλά η αποικία των σκουληκιών και να αναπτυχθούν τα καλά βακτήρια· στη συνέχεια μπορούν να ξαναμπούν σε μικρή ποσότητα.

Ζωικά προϊόντα

• Κρέας, ψάρια και οστρακοειδή — τοξικά για τα σκουλήκια· επιπλέον, οι ζωικές πρωτεΐνες παράγουν αμμωνία καθώς αποσυντίθενται, που προκαλεί άσχημες οσμές.
• Κόκαλα και ψαροκόκαλα — τοξικά για τα σκουλήκια και δεν αποσυντίθενται.
• Γαλακτοκομικά προϊόντα — τοξικά για τα σκουλήκια: το λίπος τους εμποδίζει το οξυγόνο και επιβραδύνει την αποσύνθεση, όπως τα λάδια (δείτε παρακάτω), ενώ η ζύμωση της λακτόζης οξινίζει γρήγορα το περιβάλλον και μπορεί να αποδυναμώσει ολόκληρη την αποικία.
• Ολόκληρα αυγά, ασπράδι και κρόκος — αναδίδουν άσχημες οσμές καθώς αποσυντίθενται (μην τα μπερδεύετε με τα θρυμματισμένα τσόφλια, που συνιστώνται — δείτε παραπάνω).
• Περιττώματα ζώων — αναδίδουν άσχημες οσμές και μπορεί να περιέχουν υπολείμματα ανθελμινθικών. Ορισμένοι πελάτες μας τα χρησιμοποιούν με επιτυχία για τις ξηρές τουαλέτες τους: τα σκουλήκια της κοπριάς, όπως το Eisenia (το ίδιο είδος με τα σκουλήκια κομποστοποίησης που διαθέτουμε), τα χωνεύουν πολύ καλά. Δεν το συνιστούμε όμως αν η φάρμα σκουληκιών σας βρίσκεται μέσα στο σπίτι, λόγω των οσμών.

Λιπαρές ουσίες

• Λάδι, βούτυρο, μαργαρίνη, μαγιονέζα, τηγανητά, έτοιμα φαγητά με πάνω από 5 % λιπαρά — τοξικά για τα σκουλήκια· καθώς κολλάνε στο δέρμα τους, αυτά τα προϊόντα εμποδίζουν επίσης τον αέρα να περάσει και μπορεί να τα πνίξουν.

Άλλα προϊόντα κουζίνας

• Φρέσκα μπαχαρικά και αρωματικά φυτά — τοξικά για τα σκουλήκια όταν είναι φρέσκα (αφού χρησιμοποιηθούν στη μαγειρική ή σε αφέψημα, δείτε παρακάτω).
• Αλμυρά υπολείμματα και υπολείμματα με ξίδι — μέσω της ώσμωσης, το αλάτι τραβά το νερό μέσα από το διαπερατό δέρμα των σκουληκιών και τα αφυδατώνει (ο ίδιος μηχανισμός που σκοτώνει τους γυμνοσάλιαγκες στο ύπαιθρο)· το ξίδι, πολύ όξινο, ρίχνει το pH πολύ κάτω από το ουδέτερο όριο που αναζητούν τα σκουλήκια σας (δείτε τον ρυθμιστή οξύτητας παραπάνω).

Στάχτη, άμμος και ξύλο

• Στάχτη, κάρβουνο — πολύ αλκαλική και καυστική, η στάχτη μπορεί κυριολεκτικά να κάψει το ευαίσθητο δέρμα των σκουληκιών και να ανεβάσει το pH πολύ πάνω από το επιθυμητό ουδέτερο όριο, το αντίθετο από το πρόβλημα της οξύτητας (δείτε τον ρυθμιστή οξύτητας παραπάνω)· επιπλέον, το κάρβουνο του μπάρμπεκιου περιέχει συχνά συνδετικά υλικά (άμυλο, παραφίνη) ή υπολείμματα προσανάμματος.
• Άμμος — δεν προσφέρει τίποτα στα σκουλήκια και μπορεί να διαταράξει την ισορροπία του περιβάλλοντος.
• Ξύλο (κούτσουρα, ακατέργαστα κομμάτια) — αποσυντίθεται πολύ αργά· να μην το συγχέετε με τα ροκανίδια και το πριονίδι, που είναι πολύ χρήσιμα ως ανθρακούχο υλικό (δείτε παραπάνω).

Προϊόντα του κήπου και του σπιτιού

• Φρεσκοκομμένο γκαζόν, χορτάρι ή πράσινα φύλλα μόλις κομμένα, σε μεγάλη ποσότητα — αναδίδουν άσχημες οσμές καθώς ζυμώνουν: όπως αναφέρθηκε παραπάνω, τα σκουλήκια σας τρώνε μόνο υλικό που έχει ήδη αρχίσει να αποσυντίθεται, ποτέ φρέσκα και ζωντανά φυτά.
• Καπνός, τσιγάρα.
• Βιοαποδομήσιμα υλικά ή λεγόμενα κομποστοποιήσιμα πλαστικά — τα περισσότερα από αυτά τα πλαστικά, συχνά με βάση το άμυλο καλαμποκιού (όπως το PLA), χρειάζονται σταθερή θερμοκρασία περίπου 58°C για αρκετές εβδομάδες ώστε να αποσυντεθούν πραγματικά. Μια οικιακή φάρμα σκουληκιών δεν φτάνει ποτέ σε τέτοιες θερμοκρασίες, αλλά ούτε και ένας κλασικός κομποστοποιητής κήπου στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων (συνήθως φτάνει το πολύ γύρω στους 20 έως 30°C): μόνο οι βιομηχανικές μονάδες κομποστοποίησης το επιτυγχάνουν αξιόπιστα. Η πιο ασφαλής επιλογή είναι να τα ρίχνετε στον κάδο συλλογής βιοαποβλήτων, αν αυτός καταλήγει σε τέτοια μονάδα, και όχι στη φάρμα σκουληκιών σας ή ακόμη και στο κομπόστ του κήπου σας.
• Πλαστικό και μη βιοαποδομήσιμα ή συνθετικά προϊόντα.
• Σκόνη του σπιτιού — μπορεί να περιέχει υπολείμματα καθαριστικών ή συνθετικών προϊόντων, αλλά και πετραδάκια, ακάρεα ή άλλα μικρά ζωύφια που δεν έχουν θέση στη φάρμα σκουληκιών σας.
• Άρρωστα φυτά — τα σπόρια, τα βακτήρια και οι ιοί μπορούν να επιβιώσουν από την κομποστοποίηση με σκουλήκια, η οποία δεν φτάνει σε αρκετά υψηλή θερμοκρασία για να τα εξουδετερώσει (σε αντίθεση με ένα θερμό κομπόστ άνω των 55°C)· απλώνοντας στη συνέχεια το βερμικομπόστ σας, θα κινδυνεύατε να μολύνετε ξανά τον κήπο σας.
• Χρησιμοποιημένη άμμος ζώων — όση έχει ορυκτή βάση (άργιλος, πυρίτιο) δεν αποσυντίθεται· όση έχει φυτική βάση δημιουργεί πρόβλημα όταν λερωθεί, λόγω της αμμωνίας των ούρων και, ειδικά για την άμμο της γάτας, του παρασίτου που προκαλεί την τοξοπλάσμωση, το οποίο οι θερμοκρασίες μιας οικιακής φάρμας σκουληκιών δεν αρκούν για να εξουδετερώσουν. Να μην τη συγχέετε με την καθαρή και αχρησιμοποίητη φυτική άμμο, που αντίθετα είναι ένα καλό ανθρακούχο υλικό (δείτε παραπάνω).
• Φυτικά απορρίμματα από εξωτερικούς χώρους — κομμένο γρασίδι, φύλλα ή αγριόχορτα που μαζεύετε στον κήπο: μπορεί να μεταφέρουν ανεπιθύμητους επισκέπτες (γυμνοσάλιαγκες, έντομα, αυγά επιβλαβών οργανισμών), σπόρους αγριόχορτων που θα φυτρώσουν, ακόμη και υπολείμματα ψεκασμών αν η περιοχή δεν είναι δική σας· κρατήστε τα καλύτερα για ένα κλασικό κομπόστ κήπου, πιο κατάλληλο για τέτοιου είδους υλικά.

Πρέπει να περιμένετε να εξαφανιστούν τα προηγούμενα απορρίμματα;

Όχι απαραίτητα: τα πιο πρόσφατα απορρίμματα αρχίζουν να αποσυντίθενται από τα βακτήρια ενώ τα σκουλήκια τρέφονται με τα παλαιότερα, και ούτω καθεξής. Πρόκειται για μια συνεχή διαδικασία και όχι για διαδοχικές, σαφώς διαχωρισμένες παρτίδες — εξηγούμε ωστόσο αναλυτικά πώς να προσαρμόσετε τον ρυθμό των προσθηκών στον οδηγό μας Πώς να ξεκινήσετε τη φάρμα σκουληκιών σας

Μερικές καλές συνήθειες όταν προσθέτετε απορρίμματα

Η πιο σημαντική συνήθεια: σε κάθε προσθήκη, αναμείξτε τα απορρίμματά σας σε αναλογία 50 % αζωτούχα απορρίμματα (φλούδες, υπολείμματα κουζίνας...) προς 50 % ανθρακούχο υλικό (χαρτόνι, χαρτί...). Αυτή η ισορροπία αποτρέπει τις άσχημες οσμές, ρυθμίζει την υγρασία και εξασφαλίζει γρήγορη αποσύνθεση.

Το κατακάθι του καφέ είναι εξαιρετικό υλικό για τη δομή του βερμικομπόστ: τα σωματίδιά του λειτουργούν κυριολεκτικά σαν μυλόπετρα στο στομάχι των σκουληκιών και διευκολύνουν την πέψη τους, ενώ ταυτόχρονα έχουν θετική επίδραση στην αναπαραγωγή τους. Αν θρυμματίζετε τα τσόφλια των αυγών για τον εβδομαδιαίο ρυθμιστή οξύτητας (δείτε παραπάνω), αφήστε τα πρώτα να στεγνώσουν δύο ή τρεις ημέρες: θα θρυμματιστούν πολύ πιο εύκολα, και επιπλέον προσφέρουν ασβέστιο, χρήσιμο για την παραγωγή κουκουλιών.

Για να περιορίσετε την οξινιστική δράση ορισμένων απορριμμάτων, αφήστε τα εσπεριδοειδή να στεγνώσουν μερικές ημέρες πριν τα προσθέσετε. Τα αρωματικά φυτά, όπως το θυμάρι, το δεντρολίβανο ή η λεβάντα, δεν πρέπει να μπαίνουν σκέτα στη φάρμα σκουληκιών, αλλά μπορούν να μπουν μετά τη χρήση τους — σε αφέψημα ή στη μαγειρική — αφού έχουν εξαφανιστεί τα περισσότερα μόρια που θα μπορούσαν να βλάψουν τα σκουλήκια.

Η σωστή ισορροπία άνθρακα/αζώτου και pH

Τα απορρίμματα της κουζίνας μας είναι συχνά πολύ πλούσια σε άζωτο σε σχέση με τον άνθρακα: ακριβώς για να αντισταθμιστεί αυτή η ανισορροπία, τα ανθρακούχα υλικά είναι τόσο σημαντικά. Αν έχετε τρόπο να μετρήσετε την οξύτητα (για παράδειγμα ένα μετρητή pH), να ξέρετε ότι το μείγμα πρέπει να διατηρεί ουδέτερο pH, μεταξύ 7 και 8 — αυτός είναι ακριβώς ο σκοπός του εβδομαδιαίου ρυθμιστή οξύτητας που παρουσιάστηκε παραπάνω.

Υιοθετήστε μια εβδομαδιαία ρουτίνα

Μία φορά την εβδομάδα, συνηθίστε να ανακατεύετε ελαφρά τον ενεργό δίσκο — τον πάνω δίσκο, ακριβώς κάτω από το καπάκι, όπου ρίχνετε τα φρέσκα απορρίμματα: αυτή η απλή κίνηση κατανέμει σωστά τα ανθρακούχα υλικά (χαρτόνι) με τα αζωτούχα (φλούδες), ενώ ταυτόχρονα προσφέρει οξυγόνο στο μείγμα — βασικός παράγοντας για καλύτερη αποσύνθεση. Εκμεταλλευτείτε την ίδια μέρα για να προσθέσετε τον ρυθμιστή οξύτητας — θρυμματισμένα τσόφλια αυγών ή RegulaWorm, με τις δοσολογίες που αναφέρονται αναλυτικά παραπάνω — ο οποίος επιπλέον περιορίζει τον πολλαπλασιασμό των παρασίτων και προσφέρει στα σκουλήκια μέταλλα που ευνοούν τη δραστηριότητα και την αναπαραγωγή τους.

Η συμβουλή του Willy

Ανακάτεμα του ενεργού δίσκου και προσθήκη ρυθμιστή οξύτητας: μια εβδομαδιαία ρουτίνα δύο λεπτών που προλαμβάνει τα περισσότερα προβλήματα οξύτητας.

Σχετικά προϊόντα

Μπλοκ ινών καρύδας 9L

Υπόστρωμα χωρίς πρόσθετα για κηπουρική ή ζώα, μεμονωμένο ή σε συσκευασία 9 τεμαχίων

2,98 €

Υπόστρωμα φυσικών ινών, ανθρακούχο υλικό και εκκίνηση | Τσάντα 10 λίτρων

Σε σακιά των 10 και 25 λίτρων

5,03 €